Diş Hekimi Can Sağlat · Bitez, Bodrum
Protez
Protez, eksik dişlerin ve çevresindeki dokuların yerini tutan yapay bir yapıdır. Çiğnemeyi, konuşmayı ve yüzün desteğini geri kazandırmayı amaçlar. Bu sayfada hareketli protezleri ve implant üstü protezleri, Bodrum Bitez’deki muayenehanemizde nasıl hazırladığımızı anlatıyoruz. Sabit protezler (kuron ve köprü) ayrı bir sayfada yer alıyor.
Protez türleri
- Tam (total) protez: Çenede hiç diş kalmadığında, diş etinin üzerine oturan ve tüm dişleri içeren hareketli protez.
- Bölümlü protez: Ağızda hâlâ diş varken, eksik dişlerin yerini tutan ve kalan dişlerden destek alan hareketli protez.
- İmplant üstü protez: Çeneye yerleştirilen implantlara bağlanan protez. İmplantlara takılıp çıkarılabilen ya da sabit olarak tasarlanabilir. İmplantlar, protezin yerinde daha iyi durmasına yardımcı olur.
Hangi türün uygun olduğu; kalan dişlerin durumuna, kemik miktarına, genel sağlık durumuna ve beklentilerinize göre değişir.
Süreç nasıl ilerler?
- Muayene ve röntgen: Kalan dişler, diş eti ve kemik değerlendirilir. Gerekirse önce çekim, dolgu veya diş eti tedavisi yapılır.
- Planlama ve anlatım: Seçenekleri, aşamaları, alışma sürecini ve beklentileri konuşuruz.
- Ölçüler: Hareketli protezlerde, diş eti ve çevre dokuların ayrıntılı kaydı için klasik ölçü yöntemini tercih ediyoruz. Ardından çene ilişkisi ve kapanış kaydedilir.
- Prova: Dişlerin dizilişi, boyu, rengi, konuşma ve kapanış provada kontrol edilir. Bu aşamada görüşlerinizi alırız; gerekirse prova tekrarlanır.
- Teslim: Protez takılır, kullanımı ve temizliği anlatılır.
- Uyumlama kontrolleri: İlk haftalarda protezin baskı yaptığı noktalar düzeltilir.
Protez, laboratuvarla birlikte çalışılarak hazırlanır. Her aşamaya yeterli zaman ayırıyoruz; protezde konfor büyük ölçüde prova ve uyumlama aşamalarının özenle yapılmasına bağlıdır.
Alışma süreci
Yeni bir protezin ilk günlerinde yabancı cisim hissi, tükürük artışı, konuşmada hafif değişiklik ve bazı noktalarda vuruk (baskı yarası) olabilir. Bunlar çoğunlukla ilk haftalarda azalır. Vuruk oluştuğunda protezi kendiniz törpülemeyin; kontrol randevusunda düzeltiriz.
Yemeğe önce yumuşak ve küçük lokmalarla başlamak, sesli okuma yapmak alışmayı kolaylaştırır.
Bakım
- Protezi her yemekten sonra çıkarıp suyla çalkalayın, günde en az bir kez protez fırçasıyla temizleyin.
- Diş macunu bazı protez yüzeylerini çizebilir; hangi temizleyiciyi kullanacağınızı teslimde anlatırız.
- Gece protezi çıkarıp diş etinizi dinlendirmeniz genellikle önerilir. Kendi durumunuza göre bunu birlikte belirleriz.
- Ağızda kalan dişler ve diş eti de düzenli fırçalanmalıdır.
- Zamanla çene kemiği değiştiği için protezin uyumu bozulabilir; düzenli kontrollerde gerekirse besleme (astar yenileme) yapılır.
Sık sorulan sorular
Hareketli protez ilk takıldığında neden vuruk yapar?
Protez, ilk kez dokulara baskı uygular ve bazı noktalarda bu baskı fazla olabilir. Bu yerleri kontrol randevularında düzeltiriz. Vurukla birlikte geçmeyen bir yara olursa beklemeden haber vermenizi isteriz.
Protezle ne zaman rahat yemek yiyebilirim?
Bu kişiden kişiye değişir. Çoğu hasta birkaç hafta içinde alışır; alt çene protezlerine alışmak üst çeneye göre daha uzun sürebilir. Yerinde durma sorunu yaşayanlarda implant üstü protez seçeneğini konuşabiliriz.
Protez ne kadar süre kullanılır?
Çene kemiği, diş eti ve protezin kendisi zamanla değişir. Bu nedenle düzenli kontrollerde uyum değerlendirilir; gerektiğinde besleme yapılır ya da yeni protez planlanır.
Protezi gece çıkarmalı mıyım?
Çoğu durumda gece çıkarmak diş etinin dinlenmesine ve ağız sağlığına yardımcı olur. Protezin türüne ve ağzınızın durumuna göre size uygun olanı anlatırız.